Sự Phối Hợp Giữa Chính Sách Tiền Tệ Và Chính Sách Tài Khóa Nhằm Kiềm Chế Lạm Phát

13/01/2015 - 10:13 19357     0

Sau bài viết giới thiệu và so sánh vai trò của Chính sách Tiền tệ và Chính sách Tài khóa, chúng ta sẽ tìm hiểu vai trò của 2 công cụ này trong việc kiềm chế lạm phát, và Chính phủ nước ta đã đưa ra giải pháp như thế nào trong thời kì lạm phát đạt đỉnh 2008 - 2011.

 

Chính sách tài khoá (fiscal policy) là chính sách thu chi của Chính phủ hay còn gọi là chính sách ngân sách như thuế, phát hành trái phiếu chính phủ, tín phiếu kho bạc....

Chính sách tiền tệ (monetary policy) là việc thực hiện tổng thể các biện pháp, sử dụng các công cụ của Ngân hàng Trung ương nhằm góp phần đạt được các mục tiêu của chính sách kinh tế vĩ mô thông qua việc chi phối dòng chu chuyển tiền và khối lượng tiền như lãi suất chiết khấu, lãi suất tái chiết khấu, dự trữ bắt buộc...

Trên thực tế, người ta thường hiểu rằng chính sách tài khoá do Bộ Tài chính chịu trách nhiệm thực hiện còn chính sách tiền tệ do Ngân hàng Nhà nước điều hành. Có thể nói hai cơ quan này giống như là một người in tiền thì sẽ không được dùng tiền và người kia sẽ sử dụng tiền như thế nào cho hiệu quả nhất.

Một vấn đề quan trọng là cơ chế phối hợp giữa hai chính sách mà cụ thể là hai cơ quan điều hành với nhau như thế nào để góp phần ổn định giá cả và tăng trưởng kinh tế.

Để kiềm chế lạm phát thì dù chính sách tiền tệ hay chính sách tài khóa  cũng nhằm vào 2 mục tiêu chung đó là: (1) Giảm bớt lượng tiền trong lưu thông; (2) Gia tăng cung cấp hàng hóa dịch vụ trong xã hội. Với mỗi mục tiêu trên thì mỗi chính sách đều có những công cụ sử dụng riêng để thực hiện tốt hai mục tiêu trên.

1. Mục tiêu giảm bớt lượng tiền trong lưu thông

Đối với chính sách tiền tệ: Để giảm bớt lượng tiền vào lưu thông thì chính sách tiền tệ cần đưa gia một số giải pháp sau:

  • Ngừng phát hành tiền vào trong lưu thông nhằm giảm lượng tiền đưa vào lưu thông trong xã hội
  • Tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc: Đây là biện pháp nhằm giảm lượng cung tiền vào thị trường. Biện pháp này tác động đến tất cả các ngân hàng và bình đằng giữa các ngân hàng với nhau.
  • Nâng lãi suất tái chiết khấu và lãi suất tiền gửi: Biện pháp này sẽ làm hạn chế việc các ngân hàng thương mại mang các giấy tờ có giá trị đến ngân hàng nhà nước để chiết khấu. Ngoài ra việc nâng lãi suất tiền gửi sẽ hút khiến người dân gửi tiền vào ngân hàng nhiều hơn.
  • Ngân hàng trung ương áp dụng nghiệp vụ thị trường mở (OMO) nhằm bán các chứng từ có giá cho các ngân hàng thương mại.
  • Ngân hàng trung ương bán vàng và ngoại tệ cho các ngân hàng thương mại.

Đối với chính sách tài khóa: Để giảm bớt lượng tiền trong lưu thông thì Bộ Tài chính cần đưa ra một số giải pháp sau:

  • Giảm chi ngân sách: Đó là giảm chi tiêu thường xuyên và cắt giảm đầu tư công.
  • Tăng tiền thuế tiêu dùng nhằm giảm bớt nhu cầu chi tiêu cá nhân trong xã hội

2. Mục tiêu gia tăng hàng hóa dịch vụ cung cấp trong xã hội

Đối với chính sách tiền tệ: Để thúc đẩy sản xuất và dịch vụ trong xã hội thì chính sách tiền tệ cần đưa ra một số giải pháp sau:

  • Đưa ra chính sách ưu đãi tín dụng thông qua ưu đãi lãi suất đối với các đối tượng hoạt động trong lĩnh vực sản xuất. Việc ưu đãi về lãi suất sẽ làm giảm chi phí sản xuất đầu vào vì vậy tăng năng suất lao động.

Đối với chính sách tài khóa: Để thúc đẩy sản xuất và dịch vụ trong xã hội thì Bộ Tài chính cần đưa ra một số giải pháp sau:

  • Bộ Tài chính chỉ đạo Tổng Cục Thuế giảm thuế đầu tư, thuế nhập khẩu nguyên vật liệu - máy móc thiết bị và thuế thu nhập doanh nghiệp. Từ đó làm giảm bớt chi phí đầu vào lên làm tăng năng suất lao động.

3. Chính sách tài khóa và tiền tệ của Việt Nam

Dưới đây là một số giải pháp kiềm chế lạm phát của nước ta hiện tại trọng Nghị quyết 11. Chính phủ thực hiện chính sách tiền tệ chặt chẽ và chính sách tài khóa thận trọng và thắt chặt cụ thể như sau:

Đối với chính sách tiền tệ:

  • Quy định tốc độ tăng trưởng tín dụng phải giữ ở mức dưới 20%
  • Trong tổng phương tiện thanh toán tăng khoảng 15 -16% và ưu tiên cho việc phát triển nông nghiệp nông thôn, xuất khẩu, công nghiệp hỗ trợ và khối doanh nghiệp nhỏ và vừa.
  • Thắt chặt tín dụng đối với lĩnh vực phi sản xuất đặc biệt là bất động sản và chứng khoán. Ngoài ra còn giảm tỷ lệ dư nợ đối với lĩnh vực này.
  • Đưa ra chính sách bình ổn thị trường ngoại tệ và vàng nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất kinh doanh và tăng dự trữ ngoại hối. Hiện nay chính phủ đang cầm giao dịch mua bán ngoại tệ tại thị trường tự do và cấm các cửa hàng vàng cá nhân giao dịch mua bán vàng miếng.

Đối với chính sách tài khóa:

  • Phấn đấu tăng thu ngân sách khoảng 7 – 8% so với dự toán đã được quốc hội thông qua.
  • Sắp xếp lại chi thường xuyên nhằm tiết kiệm thêm 10% chi thường xuyên.
  • Cắt giảm bội chi ngân sách xuống dưới 5% GDP.
  • Giám sát chặt chẽ và rà soát lại nợ chính phủ, quốc gia và không mở rộng đối tượng được chính phủ bảo lãnh.
  • Đối với đầu tư công: Chính phủ quyết định cắt giảm tối thiểu 10% lượng vốn theo kế hoạch tín dụng đầu tư từ ngân sách.