Ngày 15 tháng 4 năm 2009, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 55/2009/QĐ-TTg về tỷ lệ tham gia của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam (“Quyết định số 55”). Quyết định mới này quy định về tỷ lệ tối đa được phép nắm giữ của nhà đầu tư nước ngoài đối với chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Quyết định số 55 sẽ chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 6 năm 2009 và thay thế Quyết định số 238/2005/QĐ-TTg ngày 29 tháng 9 năm 2005 của Thủ tướng Chính phủ về tỷ lệ tham gia của bên nước ngoài vào thị trường chứng khoán Việt Nam (“Quyết định số 238”).

Nhà đầu tư nước ngoài

So với Quyết định số 238, Quyết định số 55 quy định rõ các đối tượng được xem là nhà đầu tư nước ngoài, theo đó, bao gồm các tổ chức, cá nhân sau đây:

(a)    Tổ chức thành lập và hoạt động theo pháp luật nước ngoài và chi nhánh của các tổ chức này tại nước ngoài hoặc tại Việt Nam;

(b)    Tổ chức thành lập và hoạt động ở Việt Nam có tỷ lệ tham gia góp vốn của bên nước ngoài trên 49%;

(c)    Quỹ đầu tư chứng khoán, công ty đầu tư chứng khoán có tỷ lệ tham gia góp vốn của bên nước ngoài trên 49%; và

(d)    Cá nhân nước ngoài là người không mang quốc tịch Việt Nam, cư trú tại nước ngoài hoặc tại Việt Nam.

Tỷ lệ tham gia của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam

Quyết định số 55 quy định tỷ lệ tối đa được phép nắm giữ của nhà đầu tư nước ngoài đối với chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam như sau:

(a)    Đối với cổ phần: tối đa 49% tổng số cổ phần của một công ty cổ phần đại chúng. Trong trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác thì áp dụng theo quy định của pháp luật chuyên ngành này; trường hợp tỷ lệ sở hữu bên nước ngoài được phân loại theo danh mục các ngành nghề cụ thể thì áp dụng theo danh mục phân loại này.

(b)    Đối với chứng chỉ quỹ đầu tư đại chúng: tối đa 49% tổng số chứng chỉ quỹ đầu tư của một quỹ đầu tư chứng khoán đại chúng.

(c)    Đối với công ty đầu tư chứng khoán đại chúng: tối đa 49% vốn điều lệ của một công ty đầu tư chứng khoán đại chúng.

(d)    Đối với trái phiếu: tổ chức phát hành có thể quy định giới hạn tỷ lệ nắm giữ của nhà đầu tư nước ngoài đối với trái phiếu lưu hành của tổ chức phát hành đó.

Tham gia thành lập công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ tại Việt Nam

Theo quy định của Quyết định số 55, chỉ có tổ chức kinh doanh chứng khoán nước ngoài và tổ chức kinh doanh bảo hiểm nước ngoài được phép tham gia thành lập công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ tại Việt Nam, cụ thể như sau:

(a)    Thành lập công ty chứng khoán: chỉ có tổ chức kinh doanh chứng khoán nước ngoài được góp vốn, mua cổ phần thành lập công ty chứng khoán. Tỷ lệ tham gia góp vốn, mua cổ phần của bên nước ngoài tối đa là 49% vốn điều lệ của một công ty chứng khoán.

(b)    Thành lập công ty quản lý quỹ: chỉ có tổ chức kinh doanh chứng khoán nước ngoài có nghiệp vụ quản lý quỹ đầu tư chứng khoán, tổ chức kinh doanh bảo hiểm nước ngoài được góp vốn, mua cổ phần thành lập công ty quản lý quỹ. Tỷ lệ tham gia góp vốn, mua cổ phần của bên nước ngoài tối đa là 49% vốn điều lệ của một công ty quản lý quỹ.
   
Xử lý trường hợp nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ vượt quá tỷ lệ tối đa được phép

Đối với trường hợp mà do thực hiện quy định về đối tượng được xem là nhà đầu tư nước ngoài theo Quyết định số 55 nêu trên dẫn đến tỷ lệ tham gia của nhà đầu tư nước ngoài trong trường hợp đó vượt quá tỷ lệ được phép nắm giữ thì theo Quyết định số 55, trong trường hợp này nhà đầu tư nước ngoài vẫn được quyền giữ nguyên tỷ lệ sở hữu hiện hành và nếu có nhu cầu giao dịch thì họ chỉ được phép bán ra chứng khoán.