Saga - Trước khi là CEO, họ làm gì?

Terry Lundgren, CEO của liên doanh các cửa hàng Macy’s Hoa Kỳ bắt đầu đi làm từ những năm còn ngồi trên ghế nhà trường đại học. Công việc đầu tiên của ông là bóc vỏ sò, rồi là bồi bàn, tiếp đến là trợ lý giám đốc tại một nhà hàng sau khi tốt nghiệp trường Đại học Arizona. Ông tâm sự: “Tôi làm công việc này bởi tôi không thể chắc chắn mình muốn trở thành gì tại thời điểm đó” - thời điểm năm 1975, khi điều duy nhất mà Lundgren quan tâm đến là thay chiếc Volkswagen Beetle bằng một chiếc ô tô mới.

Thực chất, đây thậm chí không phải là công việc mà ông nghĩ tới khi thi vào trường đại học – chuyên ngành của ông là bác sỹ thú y, nhưng ông lại dời trường đại học với bằng cử nhân kinh tế. “Bắt đầu từ lúc thực hiện thí nghiệm thụ tinh cho một con bò, tôi nhận ra rằng đây hoàn toàn không phải là công việc dành cho mình. Do đó, từ năm học thứ hai tôi, đã chuyển sang chuyên ngành kinh doanh.”

Sáu tháng sau khi tốt nghiệp, ông bắt đầu cảm thấy mệt mỏi với ngành dịch vụ lương thực và bắt đầu đi phỏng vấn tại nhiều công ty khác nhau, bao gồm cả Xerox và Bullock's. Ông nhận được lời đề nghị cho 13 vị trí và bắt đầu đảm nhận vị trí tại Xerox. Tuy nhiên, ông vẫn bị lôi kéo bởi môi trường làm việc tại Bullock's, Los Angeles. Ông đưa ra đề nghị lương cao hơn và được trả với mức 8.000USD/ năm – mức lương của M.B.A. Đến năm 2006, mức lương của Lundgren đã là 9,2 triệu USD/ năm, đảm nhận vị trí CEO trong 4 năm với 13 năm công tác tại Macy’s sau khi chuyển đổi từ Neiman Marcus – một hệ thống bán hàng trực tuyến. Lundgren nói: “Tôi chưa bao giờ hối hận vì lựa chọn của mình, bởi vì ngay từ đầu tôi đã thích công việc này. Tôi luôn làm việc chăm chỉ, nhưng theo tôi, quyết định nhanh cùng công việc tại công ty đã thu hút và giúp tôi tiến nhanh trên con đường sự nghiệp. Tôi cho rằng mình thật sự rất may mắn.”

CEO của hệ thống cửa hàng ăn nhanh lớn nhất thế giới McDonald's, Jim Skinner lại bắt đầu sự nghiệp tại một nhà hàng ở Carpentersville, Illinoisvới vị trí học việc quản lý sau khi phục vụ trong Hải quân Mỹ 10 năm. Hiện tại ông đang quản lý 31.000 địa điểm với khoảng 500.000 nhân viên. Năm 2006, mức lương của ông được hưởng là 15,5 triệu USD.

Đối với Umang Gupta, Chủ tịch kiêm CEO của Keynote Systems - một công ty chuyên theo dõi hiệu suất hoạt động của website, từng là một công nhân nhập cư từ Ấn Độ trong một nhà máy thép tại Warren, Ohio. CEO Jonathan Schwartz của Tập đoàn phần mềm Sun Microsystems bắt đầu sự nghiệp tại hãng tư vấn quản lý McKinsey. Ông nhận xét: “Đây là nơi mà bạn luôn cần đến kỹ năng lãnh đạo hiệu quả, bất kể bạn làm ở vị trí nào – lái xe tải, thiết kế xây dựng hay phát triển phần mềm. Tôi được học rất nhiều về khả năng thích ứng tại đây: bất kỳ khi nào bạn làm sai một việc, không sao cả nếu bạn rút kinh nghiệm để thay đổi tích cực. Tôi đã nhận ra sự khác biệt rõ ràng ở những người lãnh đạo biết rút kinh nghiệm từ những sai lầm của mình và những người không chịu tự thích ứng.”

Cũng trong ngành công nghệ, CEO Chris Heidelberger của Nexaweb

Technologies cho hay công việc đầu tiên đã cho ông kinh nghiệm xử lý các tình huống xảy đến không như mong đợi. “Tôi từng là một giáo viên thể dục. Tôi thực sự thấy hứng thú với công việc đó bởi tôi luôn mong muốn chia sẻ niềm đam mê thể thao – các môn bóng đá và bóng chày - với tất cả mọi người. Thế nhưng, là một giáo viên dạy cầu lông cho học sinh lớp 9 – một lớp học gồm 40 người thực sự là một khó khăn lớn. 40 học sinh – gần 0% muốn tham gia vào môn học và gần 100% nghi ngờ liệu đây có phải là một môn thể thao? Và tôi buộc phải tìm cách tạo động lực cho học sinh – nhiệm vụ dường như là bất khả thi. May mắn là đến cuối học kỳ, nỗ lực của tôi cũng được đền đáp bằng kết quả rất tốt của lớp. Kinh nghiệm này giúp tôi rất nhiều trong việc lãnh đạo một nhóm công tác với tính cách và hành vi khác nhau mà vẫn khuyến khích họ làm việc đạt hiệu quả.”

Tất cả các CEO, bất kể là ở quy mô doanh nghiệp như thế nào, cũng học được những kỹ năng lãnh đạo ngay từ công việc đầu tiên – liên quan hoặc không liên quan đến ngành hiện tại. Scott Saslow, điều hành của Học viện Phát triển các Nhà điều hành nhận xét, mặc dù các chương trình đào tạo cao cấp và M.B.A. rất hiệu quả cho các nhà điều hành hạng C, nhưng một yếu tố không thể thiếu đó là tham vọng. Ông nói: “Làm việc chăm chỉ và một ý thức cầu tiến luôn mang đến cơ hội phát triển cho cá nhân trong tổ chức. Kinh nghiệm và động lực là yếu tố chủ chốt cho mọi thành công.”