© SAGA - Kể từ cuộc khủng hoảng tín dụng dưới chuẩn hồi mùa thu năm ngoái, thị trường bất động sản, thị trường tín dụng, và cả thị trường chứng khoán Mỹ vẫn phải đối mặt với những rắc rối ngày một lan rộng. Để trợ giúp nền kinh tế, Cục dự trữ liên bang đã liên tục đưa ra chương trình cắt giảm lãi suất cho vay giữa các ngân hàng (Fed Funds Rate), lần đầu tiên vào ngày 18/09/2007. Cho đến nay Fed đã cắt giảm lãi suất 5 lần và công chúng đang chờ đợi Fed sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất vào cuộc họp ngày 18 tháng 3 tới.

Lãi suất các ngân hàng cho nhau vay trong thời gian một ngày để đáp ứng nhu cầu dự trữ bắt buộc là cách dịch khá dài dòng của loại lãi suất có tên Federal Funds Rate (gọi ngắn gọn là lãi suất)- được quy định bởi Cục dự trữ Liên bang. Lãi suất này lại ảnh hưởng đến mức lãi suất cơ bản (Prime Lending Rate) mà các ngân hàng thương mại cho khách hàng của mình vay. Khi Cục dự trữ Liên Bang (Fed) cắt giảm lãi suất, lãi suất cơ bản cũng sẽ giảm theo, như vậy cơ hội tiếp cận vốn của các cá nhân và doanh nghiệp được mở rộng. Khi nó các ngành kinh doanh sẽ có cơ hội vay thêm vốn để phát triển hoạt động của mình, kéo theo cả nền kinh tế phát triển.

Nỗi lo lạm phát và bất ổn vẫn đeo bám

Sau những điều chỉnh lãi suất liên tục của Fed, thị trường chứng khoán Mỹ vẫn liên tục lên xuống thất thường. Đầu tuần này, các chỉ số chứng khoán chính trên thị trường chứng khoán vẫn tiếp tục giảm thảm hại. Nhà đầu tư vẫn chưa thể lạc quan trước mối đe dọa của suy thoái kinh tế và những ảnh hưởng ngày một lan rộng của cuộc khủng hoảng tín dụng từ năm ngoái. Trước những mối lo ấy thị trường chứng khoán suy giảm là điều khó tránh khỏi. Cùng với thị trường chứng khoán lên xuống thất thường, niềm tin tiêu dùng của người dân Mỹ cũng giảm xuống thấp nhất trong vòng 16 năm trở lại đây.

Theo Đại học Michigan chỉ số niềm tin tiêu dùng giảm xuống mức 69,6 điểm so trong tháng 2 so với mức 78,4 điểm đo được trong tháng 1. "Giá năng lượng và thực phẩm tăng cao cùng với thảm họa trên thị trường bất động sản đang khiến người tiêu dùng rơi vào tình trạng khốn khổ," theo Ian Shepherdson, chuyên gia kinh tế tại công ty nghiên cứu High Frequency Economics.

Theo số liệu của Cục dự trữ Liên Bang, sản lượng sản xuất công nghiệp chỉ tăng 0,1% trong tháng 1, tháng thứ 2 liên tiếp ở mức thấp như vậy. Sản lượng của khu vực sản xuất không thay đổi và sản lượng của khu vực sản xuất đồ tiện ích cũng chỉ tăng 2,2%, trong khi đó sản lượng khai thác mỏ giảm 1,8%. Tỉ lệ việc làm của Mỹ cũng giảm sút lần đầu tiên tính từ tháng 8 năm 2003.

Tâm lí bất an về tình hình kinh tế hiện tại và nỗi lo suy thoái còn đeo bám đến tận năm 2009. Theo David Joy, nhà chiến lược thuộc công ty RiverSource Investments, nỗi lo lắng lớn nhất của ông là "sau khi đã cắt giảm lãi suất để giúp nền kinh tế phục hồi, Fed có thể sau đó sẽ tăng lãi suất trở lại để kiểm soát lạm phát và như vậy sẽ đẩy Hoa Kì vào tình trạng suy thoái nửa cuối năm 2009."

Đồng đôla sụt giá

Tình hình kinh tế - tài chính vẫn không mấy sáng sủa ngay cả khi Fed đã vào cuộc bằng những đợt cắt giảm lãi suất liên tục và kế hoạch trợ cấp séc cho người dân khiến đồng đôla sụt hẳn giá trị so với tất cả các ngoại tệ mạnh trên thị trường thế giới. Chỉ số đồng đôla Mỹ (U.S. Dollar Index), đo giá trị của đồng đôla so với 6 đồng tiền chính, giảm xuống mức 73,63 điểm vào cuối tháng 2, thấp nhất kể từ năm 1973. Mặc dù vậy Fed không lo lắng trước vấn đề đó, và Chủ tịch Bernanke còn cho rằng "đồng đôla mất giá là nhân tố có lợi để làm giảm bớt thâm hụt cán cân thương mại của Mỹ" bởi vì đồng đôla giảm giá đã kích thích xuất khẩu và làm giảm nhập khẩu do hàng hóa từ bên ngoài trở nên đắt hơn.

Nguồn: Cục dự trữ Liên Bang

Đồ thị chỉ số Đồng đôla so với các loại ngoại tệ chính liên tục giảm so với những ngoại tệ chính từ tháng 3/2007, thời điểm cuối cùng chỉ số đôla ở mức trên 80 điểm. Kể từ đó đến nay, chỉ số đôla luôn theo chiều đi xuống và đến tháng 2/2008 chỉ ở mức 72,5747 điểm.

Chỉ trong vòng 5 năm, từ 2002-2007, đồng Euro đã tăng 60% giá trị so với đôla, từ 0,9 USD lên 1,44 USD/euro vào cuối 2007. Đồng euro đã tăng giá trị 30% kể từ khi ra đời, và tăng 84% từ mức thấp kỉ lục đổi được 82,30 cent (Mỹ) từ tháng 10 năm 2000. Ngày 29/02 đồng Yên tăng lên mức 104,58 yên/đôla, mức cao nhất từ tháng 5 năm 2005. Đôla cũng giảm giá mạnh nhất trong tháng 2 so với đồng Real của Brazil, mất 5,3% giá trị.

Làm gì trước đồng đôla giảm giá

Từ trước đến nay, đồng đôla vẫn được coi là có giá trị ổn định trên thị trường ngoại hối của các quốc gia. Và ngay cả ở Việt Nam, đôla cũng là đồng tiền tiết kiệm được nhiều người ưa thích. Nhưng trước hiện tượng đồng đôla giảm giá so với hầu hết các đồng tiền quốc gia chính, một số nhà đầu tư đã bán ra đôla để đầu tư vào vàng (vàng đang tăng giá kỉ lục), ngoại tế có giá khác, hoặc các hình thức đầu tư ít rủi ro hơn.

Mặc dù có những lợi ích nhất định khi đôla giảm giá, các doanh nghiệp Mỹ chuyên nhập khẩu nguyên vật liệu từ thị trường nước ngoài lại gặp phải khó khăn khi nguyên vật liệu trở nên đắt đỏ. Ngoài ra, chính phủ Mỹ lại phải tăng lại suất để lôi kéo nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào các loại chứng khoán chính phủ. Tăng lãi suất sẽ ảnh hưởng đến sự mở rộng của các ngành nghề kinh doanh và do đó có thể làm nền kinh tế quốc gia phát triển chậm lại.

Liệu chính phủ Mỹ có thể tiếp tục duy trì tình trạng đồng đôla mất giá so với ngoại tệ, và nhà đầu tư có còn tiếp tục coi đôla là thiên đường an toàn để tiếp tục đặt niềm tin đầu tư. Câu hỏi đó xứng đáng để các chuyên gia và nhà đầu tư đặt cược.

========
Bài viết giới thiệu trên Diễn đàn Tài Chính, chuyên mục Báo Diễn Đàn Doanh Nghiệp hợp tác cùng www.saga.vn
========