Suốt hơn 01 tháng qua, câu chuyện sụt giảm cổ phiếu FPT trở thành đề tài nóng hổi trên các phương tiện báo chí. Thậm chí đích thân ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT FPT đã “đăng đàn” đối thoại trực tuyến với nhà đầu tư (NĐT). Chưa bao giờ FPT được phân tích, mổ xẻ trên nhiều góc độ như vậy. Khen có, chê có nhưng có vẻ như tâm lý bi quan, mất niềm tin vào cổ phiếu FPT đang lấn át…..
Sao thế FPT?
Cổ phiếu FPT được coi là một trong vài cổ phiếu dẫn dắt thị trường (cùng với STB, VNM ..v.v), chính vì vậy việc biến động giá sẽ có ảnh hưởng đáng kể đến thị trường, đó là điều không cần bàn cãi. Hãy thử nhìn nhận diễn biến giao dịch cổ phiếu FPT trong nửa tháng qua (biểu đồ)
Có thể đưa ra vài đánh giá như sau
:
FPT biến động chung với thị trường:
Khác với giai đoạn nửa cuối tháng bay, giá cổ phiếu FPT tụt giảm nhiều
hơn so với sựu sụt giảm của Vn Index, bước sang tháng 08, sự biến động
này có vẻ “trùng khớp” nhau. Nhiều NĐT mong đợi một cú bứt phá ngoạn
mục, để khẳng định rằng cổ phiếu FPT bây giờ chỉ là “phong độ nhất
thời”, nhưng cho đến hiện tại cú nước rút đó vẫn chưa hoặc sẽ không xảy
ra . Điều này hoàn toàn dễ hiểu bởi NĐT bị tác động mạnh bởi những thông tin xấu, và dẫn tới tâm lý bầy đàn.
Nhiều NĐT “không chịu nổi nhiệt” đã chấp nhận bán cắt lỗ, trong số đó
không ít NĐT đã mua được mức giá 250 – 290, một mức giá mà trước đó
được coi là “hời”. Ngoài ra, nhiều NĐT là nhân viên FPT, một lực lượng
khá hùng hậu nắm giữ CP FPT, cũng tỏ ra thiếu tự tin và
bán ra. Đây chính là nguyên nhân chính khiến giá cổ phiếu FPT tụt dốc
không phanh. Tất nhiên, không loại trừ trường hợp cổ phiếu FPT “được
làm giá” để các đại gia mua cổ phiếu bluechip với giá rẻ, cũng như điều chỉnh Vn Index.
FPT khẳng định vị thế với thị trường: Có lẽ nhận định này đưa ra lúc này không khiến NĐT vui lên được. Trong bảng thống kê thị trường, FPT “thống trị” ở hầu hết các bảng Top (5 CP giảm giá nhiều nhất, 5 CP có giá trị giao dịch lớn nhất và 5 CP có khối lượng giao dịch lớn nhất). Và có thể nói, việc Vn Index sụt giảm sâu có sự góp sức đáng kể của sự sụt giảm của CP FPT.
Xét ở góc độ tiêu cực, đây chính là hệ quả của tâm lý bầy đàn. Hiệu ứng Domino đã khiến NĐT không thể kiên nhẫn nhìn khoản đầu tư của mình đang dần thâm hụt. Tâm lý bầy đàn không thể tránh khỏi, kể cả ở những thị trường đã trưởng thành. Ở VN, tâm lý “lướt sóng”, “T+4” đã ăn sâu vào “định hướng đầu tư” nhiều NĐT nên việc tụt giảm quá sâu tác động mạnh mẽ đến “tôn chỉ” của họ. Giá cổ phiếu đang trên đà tụt, lại càng tụt sâu!
Xét ở góc độ tích cực, việc cổ phiếu FPT được mua bán sôi động là tín hiệu đáng mừng. Thứ nhất, chứng tỏ vẫn rất nhiều NĐT tỏ ra tin tưởng vào sự tăng trưởng của FPT và sẵn sàng bỏ vốn đầu tư. Thứ hai, minh chứng cho yêu cầu thiết yếu của một thị trường chứng khoán: Tính thanh khoản.
Việc đánh giá một cổ phiếu là đắt hay rẻ, ở thị trường CK VN hiện tại, là một câu chuyện chưa có hồi kết. Còn nhớ anh tài GMD, REE, SAM, VNM ..v.v chỉ một năm trước đây còn được giao dịch ở mức giá bèo như thế nào, vậy mà bây giờ đã có sự tăng trưởng vượt bậc. Việc giá FPT là rẻ hay vẫn còn đắt, hãy để thị trường quyết định.
"Cứu giá" !
Ngày 10/10/2007, Chủ tịch HĐQT FPT Trương Gia Bình đã “online chat với NĐT”. Rất, rất nhiều NĐT đặt kỳ vọng buổi đối thoại trực tuyến sẽ làm sáng tỏ những thông tin không tốt về FPT cũng như nhen nhóm hi vọng vào sự phục hồi của cổ phiếu FPT.
Trên thực tế, những vấn đề nêu ra trong thông báo ngày 08/08 của HĐQT FPT cùng với kết quả của buổi đối thoại đã không giải quyết triệt để khúc mắc của NĐT. Đồng ý chuyện không thể thoả mãn tất cả, nhưng với những NĐT cá nhân lại nảy sinh nhiều thắc mắc. Trong khi đó, nhiều thông tin đó đối với NĐT tổ chức thì có thể là những tín hiệu tích cực.
Thứ nhất:Thông tin Intel Capital sẽ bán bớt, thậm chí bán toàn bộ số cổ phiếu FPT mà họ nắm giữ. Đây thực sự là một tin rất nhạy cảm và sốc sau sự kiện TPG Venture đã bán đi trên 1 triệu cổ phiếu. Nhưng vấn đề này ông Trương Gia Bình đã không trả lời trực tiếp và càng khiến NĐT băn khoăn. Theo dõi tình hình giao dịch của NĐT nước ngoài, dự đoán Intel Capital chưa bán nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu xuất hiện một lệnh giao dịch thoả thuận khối lượng khủng mà người bán là NĐT nước ngoài? Liệu NĐT cá nhân có phán đoán đó là do Intel Capital hay TPG Venture bán ra?
Thứ hai:HĐQT cam kết không bán cổ phiếu trước ngày 31/12/2007. Đây là liều thuốc trấn an những nghi ngờ việc chính thành viên HĐQT mất niềm tin vào công ty. Sẽ là một động thái để “kích” giá CP FPT phục hồi, nhưng liều thuốc này đã giảm tác dụng đáng kể, điều này sẽ được phân tích kỹ hơn ở phía dưới.
Thứ ba:Tạm ứng 20% cổ tức tiền mặt năm 2007. Thực sự mà nói, tạm ứng một tỉ lệ khá cao, thậm chí cao hơn nhiều so với cổ tức của nhiều công ty đại chúng. Nhìn ở góc độ cấu trúc vốn, việc tạm ứng 20% tiền mặt chứng tỏ tiềm lực tài chính hùng hậu của FPT và sẽ là động thái phải thực hiện trong tương lai vì FPT không thể tăng vốn liên tục được. Trên thực tế thời điểm hiện tại tình hình tài chính của FPT không phải là vấn đề đáng quan tâm. Nhưng, việc tạm ứng tỉ lệ lớn như vậy không khỏi khiến NĐT đặt dấu hỏi về tình trạng “thiếu vốn đầu tư” của những cổ đông sáng lập công ty con.
Thứ tư: Lùi thời điểm phát hành thêm không quá 10% cổ phiếu và chia thưởng 50% vốn điều lệ sang năm 2008. Vấn đề này sẽ cần được sự thông qua của cổ đông nhưng ngay từ bây giờ đã là chủ đề tranh cãi của NĐT. Chắc chắn có thêm khoảng 60% cổ phiếu được phát hành thêm vào 2008, chưa kể cổ tức 2007 mà NĐT rất kỳ vọng sẽ đánh tụt giá cổ phiếu FPT trong khi hiện tại giá của FPT không phải là ngưỡng mà hầu hết NĐT mong chờ.
Ở trên đã phân tích, việc cam kết không bán cổ phiếu trong năm 2007 của HĐQT là một động thái rất tích cực, nhưng đồng thời lại tạm ứng cổ tức bằng tiền mặt ở một tỉ lệ lớn cùng với việc lùi thời điểm phát hành thêm cổ phiếu sang 2008 đã tạo một tâm lý xấu với NĐT cá nhân. Họ đã bỏ vốn vào cổ phiếu FPT với mức giá không rẻ và không mong đợi chỉ nhận được 20% tạm ứng cổ tức, con số quá nhỏ so với số tiền họ đã bỏ ra. Trong khi đó chưa biết tình hình thị trường sẽ diễn biến thế nào trong giai đoạn cuối 2007, được dự báo là u ám.
Cũng cần thừa nhận, việc ông Trương Gia Bình dành thời gian giải đáp thắc mắc và đã trả lời rất thẳng thắn với NĐT là một sự kiện khá hi hữu với một công ty niêm yết và ít nhiều đã tạo dựng được niềm tin với cổ đông của FPT. Cùng với kết quả kinh doanh khả quan của FPT, đó chính là cách đáp lại niềm tin của những NĐT đang nắm giữ cổ phiếu FPT. Kết quả chưa được thể hiện rõ ràng trên thị trường, nhưng tin chắc với những động thái tiếp theo của HĐQT FPT sẽ dần cũng cố niềm tin NĐT.
Sẽ đi về đâu?
Thị trường trong thời gian qua diễn biến thiếu tính ổn định, FPT cũng khó tránh khỏi xu thế. Một tương lại khá bi quan mà nhiều NĐT nhận định, FPT đã sụt giảm quá nhiều trong một tháng qua (trên 20%) và để “phục hồi” lại thời kỳ hoàng kim chắc chắn sẽ khó.
12/2006 FPT đã có mức giá chào sàn kỷ lục, cho đến bây giờ vẫn chưa cổ phiếu nào có buổi ra mắt “hoành tráng” đến như vậy. Với mức giá hiện tại, cộng cả phần được chia, so với giá 400 chào sàn vẫn còn quá rẻ, nhưng giấc mộng FPT trở lại mức giá chào sàn thôi cũng trở nên quá mong manh.
FPT chắc chắn sẽ có những động thái để khôi phục lại niềm tin cho NĐT. Họ chưa có sự quan tâm đúng mức đến đòi hỏi của NĐT và đã chính ông Trương Gia Bình đã thừa nhận thiếu sót của ông nói riêng và FPT nói chung.
Giá cổ phiếu FPT bây giờ chỉ còn phụ thuộc vào chính niềm tin của NĐT.
Tô Vân Kiều
===============
Bài viết www.saga.vn hợp tác với báo Doanh nhân Sài Gòn cuối tuần số 212 ra ngày 24/8/2007
============